به گزارش رسانک، امروز چهارشنبه ۱۳ آبان‌ماه ۱۴۰۵، چهارمین سالگرد کشتار شهروندان بلوچ در شهر خاش موسوم به «جمعه خونین خاش» است؛ رویدادی که در آن نیروهای امنیتی و نظامی جمهوری اسلامی با شلیک مستقیم گلوله‌های جنگی به سوی معترضان، نمازگزاران و رهگذران، دستکم ۱۸ شهروند بلوچ را کشته و ده‌ها تن دیگر را مجروح کردند. این کشتار در حالی رخ داد که تنها ۳۵ روز از جمعه خونین زاهدان در ۸ مهرماه ۱۴۰۱ گذشته بود و نیروهای حکومتی بار دیگر اعتراض و دادخواهی مردم بلوچ را با خشونت مرگبار پاسخ دادند.
روز جمعه ۱۳ آبان‌ماه ۱۴۰۱، شهروندان پس از برگزاری نماز جمعه در مسجد جامع الخلیل خاش، در اعتراض به کشتار مردم در زاهدان و در مطالبه رسیدگی به پرونده تعرض «ابراهیم کوچکزایی»، فرمانده وقت انتظامی شهرستان چابهار، به یک دختر ۱۵ ساله بلوچ، به خیابان‌ها آمدند. معترضان خواستار پاسخگویی و محاکمه عامل این تعرض بودند، اما نیروهای امنیتی و نظامی مستقر در نقاط مختلف شهر، از جمله ساختمان فرمانداری و خودروهای نظامی، به سوی جمعیت تیراندازی کردند.
در جریان این کشتار، دستکم ۱۸ شهروند بلوچ جان خود را از دست دادند و ده‌ها نفر دیگر زخمی شدند. در میان کشته‌شدگان، سه کودک زیر ۱۸ سال نیز حضور داشتند. سازمان عفو بین‌الملل در گزارشی که در ۱۰ نوامبر ۲۰۲۲ منتشر کرد، کشته شدن دستکم ۱۸ معترض، رهگذر و نمازگزار، از جمله دو کودک، را تأیید و اعلام کرد که نیروهای امنیتی با استفاده غیرقانونی از نیروی مرگبار، اعتراضات عمدتاً مسالمت‌آمیز مردم را سرکوب کرده‌اند.
از همان ساعات نخست پس از این کشتار، نهادهای امنیتی با اعمال فشار و تهدید بر خانواده‌های جان‌باختگان تلاش کردند مانع انتشار نام و تصاویر قربانیان شوند. با وجود این فشارها، هویت ۱۱ نفر از شهروندان کشته‌شده مشخص شده است:
۱ـ یونس میربلوچزهی، فرزند محمدانور، ساکن نازیل
۲ـ محمد شه‌بخش، فرزند نادر (میربلوچزهی)، ساکن بیت‌آباد و دانشجوی دانشگاه آزاد خاش
۳ـ عبدالله شهلی‌بر، فرزند اسماعیل
۴ـ عظیم محمودزهی، فرزند پیرداد
۵ـ سعید سهراب‌زهی، فرزند واحد
۶ـ صادق آرامش (براهویی)
۷ـ علی کرد کلاهوری (مرادزهی)، متولد ۱۳۷۶
۸ـ عبدالملک شهنوازی (کمال‌خان‌زهی)
۹ـ مبین میرکازهی، فرزند مراد، زیر ۱۸ سال
۱۰ـ یاسر بهادرزهی، فرزند بیبگر، متولد ۱۳۸۳ و دارای معلولیت
۱۱ـ کامبیز ریگی، فرزند الله‌بخش
ابعاد این کشتار تنها به معترضان حاضر در مقابل فرمانداری محدود نبود. گزارش‌ها و مستندات منتشرشده نشان می‌دهد که نیروهای امنیتی به سوی نمازگزاران و رهگذران نیز شلیک کرده‌اند؛ افرادی که برخی از آنان اساساً در اعتراضات شرکت نداشتند و صرفاً در مسیر رفت‌وآمد خود هدف گلوله قرار گرفتند. همچنین پیکر برخی از کشته‌شدگان در اطراف شهر رها شد و شماری از خانواده‌ها و شهروندان، روز بعد اجساد آنان را پیدا کردند.
چهار سال پس از این واقعه، جمعه خونین خاش همچنان یکی از نمونه‌های روشن سرکوب خونین اعتراضات مردم بلوچ است؛ کشتاری که در فاصله‌ای کوتاه پس از جمعه خونین زاهدان رخ داد و نشان داد که نیروهای حکومتی در مواجهه با اعتراض و مطالبه عدالت، به جای پاسخگویی و رسیدگی به خواسته‌های مردم، از گلوله و خشونت استفاده کردند. یاد قربانیان این دو کشتار همچنان با مطالبه حقیقت، عدالت و پاسخگویی عاملان این جنایات گره خورده است.
Be the first to comment