یکّ جون بلۆچی زبانئے نامیێن استاد، شایر و ادیب واجه سبا دشتیاریئے بێرانی رۆچ اِنت. 

واجه سبا دشتیاری یکّ جون 2011آ مان شالا چه تیر گواریا شهید کنگ بوتگ. چۆنایا سبا دشتیاریئے اسلی نام گلام  هُسئین  بوتگ بله آییا وتی کَلمی پنام سبا اێر کُرتگ و بلۆچیا سبا دشتیاریئے ناما وتی تکلیک دێما آورتگ‌اَنت. 

سبا دشتیاریا وتی زَندا سئے آزمانکی کتاب 1۔ ھۆن و ھۆشام 2۔ ترانگانی بُنزہ 3۔ آس و آسیب. سئے پَٹ و پُۆلی کتاب1۔ بلۆچی زبانئے آکبت 2۔  بلۆچی زبان و لبزانک 3۔ ساچان و سھاتو (سئید ھاشمیئے بارئوا نبشتگێن نبشتانک)۔ دو نگدی کتاب 1۔ انگرین واھگ 

2۔ گُلکار و چکن کار. یکّ نمدیانی کتاب “نمدیانی درۆت”۔ سئے بلۆچی شئیری دپتر 1۔گنگدامێن سر زمین (هائیکو و هائیکوئے راجدپتر) 2۔ آگهیئے واب 3۔ واب گندَگ لۆٹیت۔ شئیرانی دپتر گنگدامێن سر زمین و واب گندگ لۆٹیت، سبائے مرگا چه پد چاپ کنگ بوتگ‌اَتنت. اشان چه ابێد سباها  سئے اردو کتاب ھم نبشتگ که اِشانی نام اے وڈا اَنت۔1۔ بلۆچستان میں سرداری نظام (مصنف عبداللہ جان جمالدینی تدوین و ترتیب۔ سبا دشتیاری) 2۔ پلسَپه اسلام و یونان (یونانی پلسپه) 2۔ سئید هاشمی فن اور شخصیت

سبا دشتیاری تانکه وتی گڈّی ساها بلۆچستانئے شاهدربرجاہ  بزان یونیورسٹی آف بلۆچستانا گۆن وانێنگئے کارا همگَرنچ بوتگ. سبا دشتیاریا چه اسلامیاتا ماسٹر کُرتگ و همے پڑا شاهدربرجاها وانێتگی. سبایا په بلۆچی زبان و ادبا سک مهر بوتگ. سَبائے جُھدانی بَرکتا ملیر کراچیا سئید هاشمی ریفرنس لائبریری آییئے زَندا اَڈّ کنَگ بوتگ که آ مرۆچی ھم برجاہ  اِنت. سئید هاشمی ریفرنس لائبریریا ھزارانی کساسا کتاب اێر کَنگ بوتگ که وانۆکانی همُک پِڑا اَلمی و زانشتی زانت بُرز کنَگ اِنت.  

سئید هاشمی ریفرنس لائبریری سَبائے نێمگئے په راجا یکّ ٹێکیئے که اِشیئے بستار تا جهان هست، برجاہَ  بیت. بله سَبایا وتی زندا اگن من رَد نئیان، یکّ  انسائیکلوپیڈیائے وڑێن چیزے بلۆچستانیکائے نامداتئے سرا کار بنا کُرتَگ و که چَه اشیا بلۆچی زبانئے اَرزشت گێشتِر مُھکم کنگئے ڈُبَّه سبایا وتی کۆپگانی سَر زُرت. بله وَشّ نئیاتکان سَبایا مۆهِش ندات که آ په بلۆچان یکّ نۆکێن سئوگاتئے دێم بیاریت. اَنُچش که سئید زهور شاہ هاشمیئے لبز بلد “سئید گنج” دێما آرگئے جُھد کرتگ. سئید ھم زَندا مۆه ندات بله سئید هاشمی اکیڈمی باسکان اے کار سئیدئے مَرکا پد سَرجم  کرت که په بلۆچی زبانا بلاهێن اَرزشتے داریت. 

منی نِزا بلۆچی زبانئے پَٹ و پۆلی کارانی دێما آرگئے جَزبگ باز نزۆر اِنت. سئید زهورشاہ ھاشمیا چے پَد انگت په بلۆچی زبان و ادبئے دێمرۆییئے واستا پَٹ و پۆلکارێن جُھد کنۆکانی لڑ باز گێش نینت.

سبائے بلۆچستانیکا بلۆچی زبانئے واستا بگندے بلاهێن ٹێکیئے بوتگ. بله وائے کسمت که سبا شهید کَنگ بُوت. منی پِگر همے گوَشیت که زبان و اَدب دگه کاران چه ابێد پَٹ و پۆلی کاران چه گێشتر دێمروی کُرتَ کَنت. 

بلۆچی زبان و ادبئے دێمروییا بازێن ادارا برجاہ اَنت. باێدێن اے ادارا سَبائے بلۆچستانیکائے دێمئے آرگئے جُھد بکننت اگن اِشیئے سَرا کار کَنگ ممکن اِنت. اِش کنۆگا بلۆچستانیکائے سرا یکّ ٹێما کار کَنگئے جھد ھم کُرتگ بله سۆبێن نبوتگ. پدا بلۆچی اکیڈمیا اشیئے سرا کارکَنگئے سدکی داتگ. اے کار کجا رَستگ؟ سئید هاشمی ریفرنس لائبریری که سَبائے دستانی جوڈ کُرتگێن ادارائے، اے ادارا  سَبائے وابان پیلو کرت کنت یا نَن؟ 

وتی زبان دۆستێن بامَردانی یات کَنگ و آیانی ساڑایگ یکّ جوانێن گامگێجئے. اے ربئیت برجاہ دارگ ھژدری اِنت، چَه اشی پدرێچ وتی زبان دوستێن بامرد و آیانی کاران چه پرامۆش نبیت و بلۆچی زبان ھم دێما رئوت. بله هما زبان دوستێن بامردان که آیان وتی زَندا په بلۆچی ادب، زبان و کئوما ٹێکی دئیگئے جھد کرتگ انچُش که سَبا بوتگ بله سَبایا مۆه نرَستگ. سَبایا بلۆچستانیکا کجا سَر اِنت اے بارئوا سرپدی دئیگ اَلمی اِنت.

زبان دوستێن بامَردانی نێم بندۆکێن کار اگن دێمئے آرگ ببَنت تا اے گوڈا گێشتر اَرزشت داریت په بلۆچی زبان و ادبئے دیمرویئے واستا. 

بلۆچی مێزران

شهيـد سبا دشتيــاری بلوچستــان ءِ راجـدوستيـــں شهزانـــت ءُ بلوچــــی زبان ءِ مــزن ندکــار ءُ بلوچــــی ادب ءِ کلانيــں استـــاد اول ماه جون سال ۲۰۱۱ میلادیءَ مــــاں شـال ءَ رستريـں درآمدان ءِ تيرانـی آماچ بـــوت۰

بلوچستان شهدربرجاه ءِِ استاد سبا دشتیاری یک کلانیں ندکار ءُ لچّه کار ءُ کوّاسے اَت ۰

نمیرانیں استاد دشتیاری ءِ هژده کیمتی کتاب بلوچانی راجی ءُ ادبی سرمایه ءِ بآارزشیں بهرے اَنت۰ استاد ءِ چاپ ءُ شنگ بوتگیں کتاب ایش اَنت: گلکار ءُ چکنکار ، بلوچی زبان ءِ آکبت، گندامیں سرزمین، هون هوشام، ساچان ءُ سہاتو، ترانگانی بُنزہ، آس ءُ آسیب، بلوچی زُبان ءُ لِبزانک ءُ انگریں واهگ۰

راجـی شهزانــت شهيــد صبــا دشتيــاری گـوں بلوچستــان ءِ آزاتی ءِ بـيــرک ءِ بـرزکنــگ ءَ جارپرّينـت که وت مستــری ءُ بلوچستــان ءِ آزاتی بلــوچ راج ءِ واهـگ ءُ هــَکّ انت۰ په همـے هاتــرا پاکستانءِ لدیگی واکـــداراں وتـی زهرکنی ءُ کينگاں آيـــی ءِ سرا درشـــان کرتنـــت ءُ بلوچستــان شهــدربرجــاه ( دانشگــاه ) ءِ بـے دروريــــں شهزانــت ءُ بلـوچــی زبان ءِ استــاد اِش گـُــٹ تروس کــرت۰

شهيـــد صبــا دشتيـــاری وتی کيمتــی ســـاه ءُ جــان په بلــوچ ءُ بلوچستــان ءَ ندر کــت ءُ گــوں وتــی زگريــں هـوناں بلوچستــان ءِ آزاتی ءِ بيــرک ءَ سهرتــر کـــرت ءُ راج ءِ هـــزاراں شهيدانــی کاروان ءَ هـــور بـــوت۰ شهيـــد صبا دشتيـــاری ءِ سهريـــں هوناں بلـــوچ راج ءِ آزاتی ءُ بلوچستــان ءِ وت مستــری ءِ مستـــاگ اَنـت۰

شهید دشتیاری ءِ میراس ءُ زندگیں یات بزاں سيــد هاشمــی کتابجــاه یک بے دروریں پٹ ءُ پولی ( شوهازکاری) بُنجاه ءُ وانینگی اداره ایت۰ اے اداره ءِ کارگس ماں کراچی انت ءُ هرکس وتی وسّ ءَ تچکاتچـک کمک ءُ مَدت بکنت تاں په شهدیں بلوچی زبان ءِ دیمروی ءُ ادبی جهد ءُ کوشستاں کامیاب به بنت ءُ بے دروریں استاد دشتیاری ءِ یات مدام زندگ بات۰

بلوچستــان ءِ پُلّيــں شهيــدان ءَ هــزاراں ســــلام

محمــد کـريــم بلـــوچ